ni mɔgɔ min ye ne ka jɔn ɲuman (waliyu)dɔ tɔɔrɔ n b'o kɛlɛ, wa ne ka jɔn tɛ gɛrɛ ne la ni fɛn ye min kadi ne ye ka tɛmɛ n ye min faridaya a kan

ni mɔgɔ min ye ne ka jɔn ɲuman (waliyu)dɔ tɔɔrɔ n b'o kɛlɛ, wa ne ka jɔn tɛ gɛrɛ ne la ni fɛn ye min kadi ne ye ka tɛmɛ n ye min faridaya a kan

A minɛna abi hureyirata la Ala diɲɛna a ma a ko: kira ko nɛɛma ni kisi b'a ye : << i k'a dɔn Ala ko:ni mɔgɔ min ye ne ka jɔn ɲuman (waliyu)dɔ tɔɔrɔ n b'o kɛlɛ, wa ne ka jɔn tɛ gɛrɛ ne la ni fɛn ye min kadi ne ye ka tɛmɛ n ye min faridaya a kan, ne ka jɔn ma kɛ a bɛ ka gɛrɛ ne la ni nafilaseli ye fo n b'a kànu, ni n y'a kànu : n bɛ k'a tulo ye a bɛ lamɛli kɛ ni o min ye, n bɛ k'a ɲɛ ye a bɛ yeli kɛ ni min ye, a n'a tɛgɛ a bɛ tàli kɛ ni o min ye, a n'a sen a bɛ tagama ni o min ye, n'a ye n deli n b'a sɔn, n'a ye tàngali ɲini n fɛ n b'a tànga>>.

[صحيح] [رواه البخاري]

الشرح

Kira ye kibaruyali kɛ nɛɛma ni kisi b'a ye hadisa kudisi la ko Ala ko sebaaya bɛɛ tìgi: ni mɔgɔ min ye ne ka waliyu dɔ tɔɔrɔ k'a ladimi n bɛ o juguya. Waliyu ye: limaniyajɔnw alaɲɛsiraɲɛbaa de ye, limaniya ni alaɲɛsiraɲɛ hakɛ dɔ a bɛ kɛ waluyu dɔ ye. silamɛ tɛ gɛrɛ a ma la ni foyi ye min kadi Ala ye ka tɛmɛ a ka ko faridayalenw ni waajibikow kan a kan, ka bɔ bàtow la ani haramukow toli, silamɛ ma kɛ a bɛ ka gɛrɛ a ma la ni nafila ye k'a fàra farida kan; f'a bɛ Ala ka kànu sɔrɔ. Ni Ala y'a kànu a b'a sunfun naani bɛn sen ma: A b'a bɛn sen ma a ka mɛtaw la, a tɛ fɛn mɛ fo min ye Ala diɲɛko ye. A b'a bɛn sen ma a ka yeetaw la, a tɛ fɛn lajɛ fo min ye Ala diyaɲɛko ye wa a bɛ dìɲɛ min ma. A b'a tɛgɛ bɛn sen ma, a tɛ fɛn baara n'a tɛgɛ ye fo Ala diɲɛ ko. A b'a sen bɛn sababa ma, a bɛ taa Ala diɲɛmayɔrɔ dɔrɔn de la, a tɛ taa yɔrɔ la fo hɛɛrɛ ma yɔrɔ. O n'a ta bɛɛ, n'a ye Ala ɲininka fɛn dɔ la Ala b'a di a ma, a bɛ kɛ min ka duwawu bɛ jaabi, wa n'a ye tànga ɲini Ala fɛ ka ɲɛsin a ma tànga ɲini kosɔn, màsa sanuman b'a tànga k'a kisi a siranko ɲɛ.

فوائد الحديث

Ni ye hadisa ye kira ye min lakalen ka bɔ a ma yɔrɔ, a bɛɛ weele ko hadisa (bawa) dànbeyalen ka taa Ala ma wali Ala ka kuma, a le de kaɲɛ n'a kɔrɔ bɛɛ bɔra Ala yɔrɔ, kurana kɛrɛnkɛrɛnko t'a la o min bɛ sɔrɔ kurana dɔrɔn na, ka bɔ bàràji sɔrɔli la a kalantɔla, ani sanuya a ye, an'a ka dɛsɛkow n'a kabakow o n'a ɲɔgɔnnaw.

Bàlili ka bɔ Ala ka mɔgɔɲumanw tɔɔrɔli ma, an'u kànuni ɲinini, ani ka sɔn u ka fusamanciya ma.

Ala juguw kɔnni yamaruyali an'u tuguɲɔgɔnyali haramuyali.

Ni mɔgɔ min y'a yɛrɛ weele ko Ala ka mɔgɔɲuman k'a sɔrɔ a tɛ ka tùgù a ka sariyaw kɔ o ye wiyafɔla de ye.

Mɔgɔɲumanya bɛ sɔrɔ ni waajibikow kɛli de ye ani haramukow bilali.

Ala k'a ka jɔn tànu k'a ka duwawu jaabi o sababu dɔ ye nafilakow Waleyali ye waajibikow kɔfɛ ani haramukow toli.

Ala ka jɔn ɲumanw bonya n'u jɔyɔrɔ kɔrɔtali.

التصنيفات

Oneness of Allah's Names and Attributes