فوائد الحديث

अरूको अधिकार हनन गर्नबाट सावधान रहनुहोस्; चाहे त्यो अधिकार जतिसुकै सानो किन नहोस्, त्यसलाई उसको वास्तविक मालिकलाई फिर्ता गर्न सदैव ध्यान दिनुहोस्। याद रहोस्, न्यायाधीशको गलत फैसलाले कुनै पनि मानिसका लागि उसको हक नलाग्ने वस्तुलाई वैध बनाउँदैन।

इमाम नववी भन्नुहुन्छ: "मुस्लिमहरूको अधिकार र हक हनन गर्नु कडा रूपमा निषेधित छ, र यसमा अधिकार थोरै होस् वा धेरै, कुनै फरक पर्दैन; किनभने अल्लाहका रसूल (सल्लल्लाहु अलैहि वसल्लम) ले भन्नुभएको छ: 'चाहे त्यो पिलुको एउटा सानो दाँत माझ्ने सिन्का (मिसवाक) नै किन नहोस्'।"

इमाम नववीले भन्नुहुन्छ: "यो सजाय त्यस्तो व्यक्तिका निम्ति हो, जसले कुनै मुस्लिमको हक र अधिकार हडप गर्यो र पश्चात्ताप गर्नुपूर्व नै उसको मृत्यु भयो। यसको विपरीत, जसले आफ्नो कर्मप्रति लज्जित भई पश्चात्ताप गर्दछ, वास्तविक हकदारलाई उसको अधिकार फिर्ता गर्दछ, उससँग क्षमा याचना गर्दछ र भविष्यमा कदापि त्यस्तो दुष्कर्म नदोहोर्‍याउने दृढ सङ्कल्प गर्दछ, त्यस्तो व्यक्ति भने पापबाट मुक्त हुन्छ।"

काजीले भन्नुहुन्छ: "हदीसमा 'मुस्लिम' भनेर तोकिनुको कारण उनीहरूलाई प्रत्यक्ष सम्बोधन गरिएको हुनु र इस्लामी नियमका मुख्य पात्र उनीहरू नै भएकाले हो। यसको अर्थ गैर-मुसलमानहरूका लागि फरक नियम छ भन्ने होइन; बरु यस विषयमा उनीहरूका लागि पनि त्यही नियम लागू हुन्छ।”

इमाम नववीले भन्नुभएको छ: "झुट भन्नु भनेको कुनै पनि कुरालाई वास्तविकता भन्दा फरक रूपमा प्रस्तुत गर्नु हो, चाहे त्यो जानीजानी होस् वा गल्तीवश, र चाहे त्यो विगतको कुरा होस् वा भविष्यको।"