له‌زێ د كریارێن (باش)ـدا بكه‌ن به‌ری هنده‌ك فتنه‌ ب سه‌ر هه‌وه‌دا بهێن كو وه‌كی پارچه‌یێن شه‌ڤا تاڕینه‌،

له‌زێ د كریارێن (باش)ـدا بكه‌ن به‌ری هنده‌ك فتنه‌ ب سه‌ر هه‌وه‌دا بهێن كو وه‌كی پارچه‌یێن شه‌ڤا تاڕینه‌،

ئه‌بو هوره‌یره‌ (خودێ ژێ ڕازی بیت) دبێژیت: پێغه‌مبه‌رێ خودێ (صه‌لات و سه‌لامێن خودێ ل سه‌ر بن) گۆت: «له‌زێ د كریارێن (باش)ـدا بكه‌ن به‌ری هنده‌ك فتنه‌ ب سه‌ر هه‌وه‌دا بهێن كو وه‌كی پارچه‌یێن شه‌ڤا تاڕینه‌، سپێدێ مرۆڤ باوه‌رداره‌ و ئێڤاری دبیتە كافر، یان ئێڤاری باوه‌رداره‌ و سپێدێ دبیتە كافر، دینێ خۆ ب ئالاڤه‌كێ كێم یێ دونیایێ دفڕۆشیت».

[صحيح] [رواه مسلم]

الشرح

پێغه‌مبه‌ر (صه‌لات و سه‌لامێن خودێ ل سه‌ر بن) باوه‌رداری هاندده‌ت كو له‌زێ بكه‌ت و كریارێن باش زێده‌ بكه‌ت به‌ری فتنه‌ و گومانێن مه‌زن ب سه‌ر ویدا بهێن و ببنه‌ ڕێگر ل به‌ر كریارێن باش، ئه‌و فتنه‌ وه‌كی پارچه‌یێن شه‌ڤێ د تاڕینه‌، حه‌قی و نه‌حه‌قی تێدا تێكه‌لی ئێك دبن و بۆ خه‌لكی ب زه‌حمه‌ت دكه‌ڤیت وان ژێكجودا بكه‌ن، هه‌تا وی ڕاده‌ی ژ به‌ر دژواریا وان مرۆڤ وه‌سا تێكدچیت كو سپێدێ موسلمانه‌ و ئێڤاری دبیتە كافر، ئێڤاری موسلمانە و سپێدێ دبیتە کافر، دینێ خۆ بۆ هنده‌ك خۆشییێن به‌روه‌ختێن دونیایێ ژ ده‌ست دده‌ت و دهێلیت.

فوائد الحديث

فه‌ربوونا پێگیربوون و ده‌ستگرتنێ ب ئایینی‌ و ده‌ستپێشخه‌ریكرن د كریارێن باشدا به‌ری كو ڕێگر په‌یدا ببن، و وی ژ وان كاران دویر بكه‌ن .

ئاماژه‌دان بۆ دویڤئێكهاتنا فتنه‌یێن تاڕی ل دویماهیكا زه‌مانی و كو هه‌ر فتنه‌یه‌كا بچیت؛ ئێكا دی دێ ب دویڤدا هێت.

ئه‌گه‌ر ئایینێ مرۆڤی لاواز بوو و ل به‌رامبه‌ری تشتێن دونیایێ ده‌ست ژێ به‌ردا، وه‌كی مال و سامان و هه‌ر تشته‌كێ دی؛ ئه‌ڤه‌ دێ بیته‌ ئه‌گه‌رێ لادانا وی و هێلانا ئایینی و كه‌فتنا د ناڤ فتنه‌یاندا.

به‌ڵگه‌یه‌ك د فه‌رمووده‌یێدا هه‌یه‌ ل سه‌ر هندێ كو كریارێن باش ئه‌گه‌رن بۆ ڕزگاربوونێ ژ فتنه‌یان.

فتنه‌ دوو جۆرن: فتنه‌یێن گومانان ، و چاره‌سه‌رییا وان زانسته‌ و فتنه‌یێن حه‌ز و شه‌هوه‌تان ،و چاره‌سه‌رییا وان باوه‌ری و بێهنفره‌هییه‌.

فه‌رمووده‌یێ ئاماژه‌یه‌ك تێدا هه‌یه‌ ل سه‌ر هندێ كو هه‌ر كه‌سێ كریارێن وی یێن باش دكێم بن؛ فتنه‌ زویتر دگه‌هیتێ و هه‌ر كه‌سێ كریارێن وی یێن باش گه‌له‌ك بن؛ نابیت ب كریارێن خۆ ب سه‌ردا‌ بچیت و (پێ مه‌غرور بیت)، به‌لكی بلا یێ به‌رده‌وام بیت ل سه‌ر زێده‌كرنا وان.

التصنيفات

Branches of Faith