((ئه‌گه‌ر ئێك ژ هه‌وه‌ هه‌ست ب تشته‌كی د زكێ خۆدا كر، و ل سه‌ر وی گران بوو كا ئه‌رێ تشته‌ك ژێ ده‌ركه‌ڤت یان نه‌؛ هنگی بلا ژ مزگه‌فتێ ده‌رنه‌كه‌ڤیت هه‌تا گوھ ل…

((ئه‌گه‌ر ئێك ژ هه‌وه‌ هه‌ست ب تشته‌كی د زكێ خۆدا كر، و ل سه‌ر وی گران بوو كا ئه‌رێ تشته‌ك ژێ ده‌ركه‌ڤت یان نه‌؛ هنگی بلا ژ مزگه‌فتێ ده‌رنه‌كه‌ڤیت هه‌تا گوھ ل ده‌نگه‌كی نه‌بیت یان بێهنه‌ك نه‌هێتێ))

ئه‌بو هورەیرە (خودێ ژێ ڕازی بیت) دبێژیت: پێغەمبەرێ خودێ (صەلات و سەلامێن خودێ ل سەر بن) گۆت: ((ئه‌گه‌ر ئێك ژ هه‌وه‌ هه‌ست ب تشته‌كی د زكێ خۆدا كر، و ل سه‌ر وی گران بوو كا ئه‌رێ تشته‌ك ژێ ده‌ركه‌ڤت یان نه‌؛ هنگی بلا ژ مزگه‌فتێ ده‌رنه‌كه‌ڤیت هه‌تا گوھ ل ده‌نگه‌كی نه‌بیت یان بێهنه‌ك نه‌هێتێ)).

[صحيح] [رواه مسلم]

الشرح

پێغه‌مبه‌ری (صه‌لات و سه‌لامێن خودێ ل سه‌ر بن) دیار كر كو ئه‌گه‌ر نڤێژكه‌ری هه‌ست ب لڤینه‌كێ د زكێ خۆدا كر و تێكچوو كا ئه‌رێ تشته‌ك ژێ ده‌ركه‌ڤت یان نه‌؟ بلا ژ نڤێژا خۆ ده‌رنه‌كه‌ڤیت و نڤێژێ به‌تال نه‌كه‌ت دا بچیت ده‌ستنڤێژا خۆ نوی بكه‌ته‌ڤه‌، هه‌تا كو ب ته‌مامی پشتڕاست نه‌بیت كو ده‌ستنڤێژا وی یا كه‌ڤتی، ئه‌ڤه‌ ژی ب گوهلێبوونا ده‌نگێ بای، یان بێهنكرنا وێ، چونكی ئه‌و تشتێ مرۆڤ ل سه‌ر پشتڕاست بیت (یه‌قین پێ هه‌بیت)؛ ب گومانێ پویچ نابیت، و ئه‌و یێ پشتڕاسته‌ كو یێ ب ده‌ستنڤێژه‌، و كه‌ڤتنا ده‌ستنڤێژێ ب تنێ گومانه‌.

فوائد الحديث

ئه‌ڤ فه‌رمووده‌یه‌ بناخه‌یه‌كه‌ ژ بناخه‌یێن ئیسلامێ و قاعیده‌یه‌كه‌ ژ قاعیده‌یێن فیقهی، ئه‌و ژی: (پشتڕاستی ب گومانێ ژ ناڤ ناچیت)، و قاعیده‌ ئه‌وه كو ئه‌و‌ تشت دێ ل سه‌ر ڕه‌وشا خۆ یا به‌رێ مینیت هه‌تا كو به‌روڤاژی وێ پشتڕاست ببیت.

گومان كارتێكرنێ ل پاقژی و ده‌ستنڤێژێ ناكه‌ت و نڤێژكه‌ر یێ ب ده‌ستنڤێژه‌ هه‌تا كو ب ته‌مامی پشتڕاست نه‌بیت كو ده‌ستنڤێژا وی یا كه‌ڤتی.

التصنيفات

Juristic and Usooli (Juristic Priciples) Rules, Nullifiers of Ablution